در ساختمانهای بزرگ که مقاومت دقیق بتن در محاسبات مورد نیاز می باشد علاوه بر تعیین درشتی وریزی دانه ها آزمایشاتی نیز روی دانه های مورد مصرف انجام می دهد که ذکر همه آنها از حوصله این کتاب خارج می باشد ولی مهمترین آنها عبارت است از

1-مقاومت د رمقابل سایش.

معمولی ترین آزمایش در مقابل سایش آزمایش لوس آنجلس می باشد بدین ترتیب که مقدار معینی دانه را که درشتی آن قبلا بوسیله الکهای متفاوت تعیین شده است درون استوانه فولادی ریخته و به آن حرکت دورانی داده وپس از مدت زمان معین وتعداددوران معین دوباره درشتی دانه ها را بوسیله همان الکها اندازه گرفته ونسبت دانه های خرد شده را تعیین می نمایند. این آزمایش برای بتن های که در محل سایش قرا ردارد انجام می شود باید توجه داشت که اغلب مواقع مقاومت دانه ها در مقابل سایش ومقاومت قطعه بتنی در مقابل سایش یکسان نیست وبهتر است که مستقیما مقاومت قطعه ریخته شده در مقابل سایش را اندازه گرفته وآنگاه شروع به بتن ریزی اصلی بنمائیم. بدین طریق که قطعه با همان مصالح در محل پر رفت وآمدی ریخته و مقدار سایش آنرا مورد مطالعه قرار دهیم.

2-مقاومت در مقابل یخ زدن. درمواردی که بتن مصرفی در نما قرار می گیرد و یا در مقابل عوامل جوی شدید قراردارد این آزمایش حائز اهمیت می باشد هر قدر دانه مصرفی خاصیت مکندگی آب بیشتر داشته باشد به همان نسبت خطر یخ زدگی و متلاشی شدن دانه ها ودر نتیجه متلاشی شدن قطعه بتونی بیشتر می باشد.

در این ازمایش قطعه ساخته شده را برای مدت معین در آب قرارداده انوقت آنرا در دوره های متناوب یخ زدن و آب شدن قرار می دهند ودرصد متلاشی شدن بتن را بدین وسیله اندازه می گیرند

آب در بتن دارای سه نقش اساسی می باشد.

1-سیمان در مجاورت آب شروع به فعل وانفعالات شیمیایی نموده وتشکیل سیلیکات ها وآلومیناتها کلسیم متبلور می دهدکه اساس گرفت سخت شدن بتن می باشند. این مقدار آب در حدود 20 الی 25 درصد وزن سیمان است.

2-آب سطح دانه های سنگی را تر نموده وباعث لغزش این عناصر به روی یک دیگر می گردد بدیهی است هر قدر سطح دانه ها بیشتر باشد یعنی هر قدر دانه ریزتر باشد آب بیشتری در این قسمت مصرف می شود. بهمین علت مقدار این آب متفاوت بوده ودر حدود 25 درصد وزن سیمان می باشد.

3-آب باعث روان شدن بتن می گردد تا بهتر بتوان بتن را حمل نموده و در قالب ریخته و آنرا بشکل قالب در آورد.

بدیهی است فقط آب قسمت اول در بتن باقی می ماند و آب دو قسمت دیگر به مرور تبخیر گشته وجای آن بصورت فضای خالی که ممکن است به صورت تارهای موئین باشد در بتن باقی می ماند که این خودباعث پوکی بتن گشته وموجب ضعف قطعه بتونی می گردد بهمین علت باید کاملا توجه نمود که آب مصرفی در بتن از میزان معینی تجاوز ننماید ور در موقع بتن سازی ومخلوط کردن آب با سیمان و شن وماسه باید به میزان اب موجود در شن وماسه یعنی رطوبت شن وماسه نیز توجه نمود. این رطوبت در یک متر مکعب ماسه مرطوب تا حدود 60لیتر می رسد و در شرایطی که ماسه خیلی مرطوب باشد این مقدار تا 150 لیتر هم می رسد. در بتن ریزی های زیاد باید  این رطوبت کاملا اندازه گیری شود اگر وسائل آزمایشگاهی در دست نباشد کافی است که مقداری از دانه های موجود را دقیقا وزن نموده وآنگاه آنرا بوسیله حرارت کاملا خشک کنیم ودوباره این ماسه را وزن نمائیم تفاوت وزن مربوط به آبی است که در حین حرارت دادن تبخیر شده است حال با توجه به وزن اولیه میزان اب در هر متر مکعب ماسه قابل محاسبه می باشد.

باید توجه نمود که هر قدر بتن خشک تر باشد مقاومتر خواهدبودولی بتن های خیلی خشک بعلت لغزنده نبودن کاملا قالب خود را پرنکرده ودر داخل ان فضای خالی بوجود آمده و در نتیجه قطعه نمی تواند بار وارده را تحمل نموده وغیرقابل استفاده می گردد.

درکارگاههای که بتن سازی بادست انجام می شود یا با بتونهای کوچک بتن ساخته می شود نسبت اجزا بتن بایدیکنواخت باشد مثلا اگر آب بتن را در دفعات مختلف تغییر داده بدون انکه سیمان را تغییر بدهیم در مقاومت بتن تفاوت چشمگیری حاصل شده وکل قطعه ریخته شده یکنواخت نبوده و موجب خسارت میگردد. دراین مورد در بخش مخلوط نمودن بتن توضیح داده خواهد شد.